Afgelopen maand heb ik mijn master onderzoek naar de toepasbaarheid van marketing concepten in Christelijke kerken van Nederland afgerond. Dit onderzoek is een kwalitatief onderzoek naar het gebruik van concepten als strategische planning met visie, missie en doelstellingen, het onderzoeken van de zwakte en sterkten van een kerkgemeenschap, het doen van behoeften inventarisatie van gemeenteleden, demografische analyse, het ontwikkelen van activiteiten en diensten, de beperkingen van middelen en mensen/vrijwilligers, het handhaven van kwaliteit en leiderschap. Op basis van marketing literatuur is een model ontwikkeld dat als checklist toepasbaar is voor elke gemeente die “marktbewust” kerk wil zijn, met andere woorden midden in deze wereld staat en haar plaats wil innemen als inspirerende en levende weerspiegeling van het Koninkrijk van God.
Het volledige engelstalige onderzoek kan worden gedownloaded door te klikken op deze link http://www.ecotel.nl/church marketing.pdf
Natuurlijk is het onderzoek beperkt door het aantal deelnemende gemeenten en denominaties, maar het biedt wel een startpunt voor verder onderzoek. Een onlangs gepuliceerd onderzoek “Herbestemming van kerkgebouwen en kerklocaties” afkomstig van een samenwerking tussen de bisdommen Haarlem en Rotterdam en project bureau Belvedere, hebben een complete inventarisatie afgerond zowel van Rooms-Katholieke als van Protestantse kerken en constateren dat er de afgelopen 30 jaar bijna 1000 kerken een andere bestemming hebben gekregen of zijn gesloopt. Zij verwachten dat er de komende 10 jaar nog eens 1200 kerken bijkomen, dat is ongeveer 30% van het huidige aantal kerken!
Interessante vragen voor vervolgonderzoek is of het sluiten van deze kerken een relatie heeft met de kwaliteit en gezondheid van de betreffende gemeente. Op basis van statistisch onderzoek is het meten van de kwaliteit van een gemeente mogelijk op vlak van toerustend leiderschap, inspirerende samenkomsten, holistische kringen en kleine groepen, gavengerichte bediening, hartstochtelijke spiritualiteit, effectieve structuren, behoeftengerichte evangelisatie en liefdevolle relaties. Onderzoek bij meer dan 65.000 kerken wereldwijd laat zien dat in kerken waar aan deze kwaliteitskenmerken gewerkt wordt, groei mogelijk is.
Hoe zou de situatie in Nederland zijn? Als we de gezondheid van kerken en kerkelijke gemeenten in Nederland in kaart zouden brengen krijgen we wellicht in beeld waar we aan zouden kunnen werken. Bidden en werken houdt de Bijbel ons voor, dus zowel bidden (immers zonder de zegen van God groeit er niets, ook geen kerk) maar ook werken, we zullen wel in beweging moeten komen en het evangelie moeten verkondigen.
Het is aan ons Christenen om relaties aan te gaan met niet-Christenen en met hen het evangelie te delen zodat ook zij gered kunnen worden en deelnemen aan Gods Belofte en Koninkrijk.
Een interessante uitspraak uit marketing literatuur in dit kader is “God needs to be found, not sold!” De wijze waarop wij niet-Christenen kunnen helpen met God te vinden, dat is marketing!
